Làng nghề Trường Sơn Nha Trang – Không gian gìn giữ nghề truyền thống giữa lòng phố biển
Giữa nhịp sống du lịch sôi động của Nha Trang, Làng nghề Trường Sơn là một điểm đến mang sắc thái rất riêng: không ồn ào bởi các hoạt động giải trí hiện đại, mà hấp dẫn bởi không gian thủ công, văn hóa dân gian, ký ức làng quê và những nghề truyền thống của xứ Trầm Hương.

Làng nghề có diện tích gần 2 ha, được xây dựng từ năm 2014, còn được biết đến với tên gọi “Vườn mai Trường Sơn”. Báo Quân đội nhân dân cho biết nơi đây do Công ty Cổ phần Chế biến Lâm Thủy sản Khánh Hòa khởi dựng từ dự án Khu văn hóa, bảo tồn và hành nghề truyền thống địa phương. Từ khi hình thành, Làng nghề Trường Sơn đã trở thành điểm du xuân, vui Tết, tham quan và trải nghiệm văn hóa quen thuộc của người dân, du khách khi đến Nha Trang – Khánh Hòa.

Không gian hội tụ các nghề thủ công truyền thống
Điểm nổi bật nhất của Làng nghề Trường Sơn là không gian giới thiệu nhiều nghề thủ công truyền thống. Tại đây, du khách có thể tìm hiểu các nghề gắn với đời sống văn hóa địa phương như gốm nghệ thuật Lư Cấm, dệt chiếu Vĩnh Thái, đan lưới chài Vĩnh Trường, đan võng Nha Trang, chằm nón Diên Khánh, ốc mỹ nghệ Vĩnh Nguyên. Đây là những nghề không chỉ tạo ra sản phẩm thủ công, mà còn phản ánh lịch sử lao động, sinh hoạt và sáng tạo của cộng đồng cư dân Khánh Hòa.

Không gian làng nghề được tổ chức theo hướng vừa trưng bày, vừa trình diễn sản xuất tại chỗ. Du khách không chỉ xem sản phẩm hoàn thiện, mà còn được quan sát nghệ nhân thao tác, nghe giới thiệu về lịch sử làng nghề, công cụ sản xuất, nguyên liệu và quy trình tạo tác. Chính cách tổ chức này giúp Làng nghề Trường Sơn có giá trị như một “bảo tàng sống”, nơi nghề truyền thống được tái hiện bằng con người thật, không gian thật và hoạt động thủ công thật.

Điểm đến hấp dẫn với du khách quốc tế
Thời gian gần đây, Làng nghề Trường Sơn không chỉ thu hút khách Việt mà còn được nhiều du khách quốc tế lựa chọn để tìm hiểu văn hóa truyền thống của Khánh Hòa. Báo Khánh Hòa ghi nhận nhiều khách châu Âu, Úc, Hàn Quốc và các đoàn khách du lịch tàu biển đã đến đây để tham quan, trải nghiệm các nghề thủ công, thưởng thức nhạc cụ dân tộc và tìm hiểu đời sống văn hóa bản địa.

Với du khách quốc tế, sức hấp dẫn của Làng nghề Trường Sơn nằm ở tính khác biệt. Trong khi nhiều đô thị du lịch hiện đại có thể tương đồng về khách sạn, nhà hàng, trung tâm thương mại, thì làng nghề lại đem đến một trải nghiệm mang đậm bản sắc Việt Nam: xem nghệ nhân làm tranh cát, dệt chiếu, thêu tranh, đan lưới, làm gốm; thử chơi nhạc cụ truyền thống; tham gia nhảy sạp; tập đan chiếu; hoặc tìm hiểu các công cụ lao động xưa như cối xay lúa, thuyền thúng, lưới đánh cá.

Các đoàn khách tàu biển cũng thường xuyên đến tham quan Làng nghề Trường Sơn; nhiều du khách chọn mua các sản phẩm như gốm điêu khắc mang dấu ấn văn hóa Chăm, tranh cát, tranh thêu, thư họa danh nhân làm quà lưu niệm. Điều này cho thấy làng nghề không chỉ là điểm tham quan, mà còn là nơi kết nối sản phẩm thủ công địa phương với thị trường du lịch.
Không gian trưng bày giàu giá trị văn hóa và nghệ thuật
Bên cạnh các nghề truyền thống, Làng nghề Trường Sơn còn gây ấn tượng bởi hệ thống tác phẩm thủ công mỹ nghệ độc đáo. Báo Quân đội nhân dân ghi nhận nơi đây có hàng trăm tác phẩm thủ công mỹ nghệ, trong đó có 10 bộ tác phẩm đạt kỷ lục Việt Nam như: bộ 4 bản đồ Việt Nam làm thủ công bằng nguyên liệu dừa khô; mô hình quả bầu hồ lô từ 542 quả bầu nhỏ, viết tay bằng hàng nghìn câu thơ Truyện Kiều; trống đồng Ngọc Lũ đường kính lớn nhất Việt Nam được đan từ sợi tổng hợp; bộ chuông gió khắc họa tiết 54 dân tộc anh em.

Những tác phẩm này làm cho không gian làng nghề vượt ra ngoài phạm vi một khu trưng bày sản phẩm thủ công thông thường. Chúng cho thấy sự kết hợp giữa kỹ thuật thủ công, mỹ thuật dân gian, vật liệu truyền thống và ý tưởng sáng tạo đương đại. Du khách đến đây có thể cảm nhận được sự khéo léo của nghệ nhân, đồng thời thấy được cách các giá trị văn hóa Việt Nam được chuyển hóa thành tác phẩm trưng bày có tính biểu tượng.
Trải nghiệm du xuân, check-in và ẩm thực
Làng nghề Trường Sơn còn là điểm đến được nhiều người lựa chọn vào dịp Tết, mùa xuân và các kỳ nghỉ lễ. Không gian cây cỏ, hoa lá, tiểu cảnh dân gian, hoa mai, hoa hướng dương, hoa cúc cùng các khu trưng bày thủ công tạo nên bối cảnh phù hợp cho hoạt động du xuân, chụp ảnh, tham quan gia đình và trải nghiệm văn hóa.

Tại khu trung tâm, du khách có thể xem quy trình làm sản phẩm thủ công, quan sát công cụ sản xuất của nghề đi biển như thuyền thúng, thuyền câu, lưới đánh cá, cũng như các vật dụng gia dụng quen thuộc như bàn ghế mây, chiếu cói, nón lá, đàn đá, đàn ghi-ta. Sau khi tham quan, du khách còn có thể ghé quầy ông đồ để xin chữ, một hoạt động mang đậm không khí Tết và văn hóa truyền thống Việt Nam.
Vai trò trong phát triển du lịch văn hóa Khánh Hòa
Trong bức tranh du lịch Nha Trang, Làng nghề Trường Sơn bổ sung một gam màu văn hóa rất cần thiết. Nha Trang vốn nổi tiếng với biển đảo, nghỉ dưỡng, vui chơi và ẩm thực; còn Làng nghề Trường Sơn lại đem đến chiều sâu về đời sống lao động, nghề thủ công, nghệ nhân và ký ức văn hóa địa phương.
Làng nghề Trường Sơn như một điểm đến văn hóa tại Nha Trang, nơi hội tụ nhiều nghề thủ công truyền thống và trở thành điểm giới thiệu ngành nghề, văn hóa truyền thống của Khánh Hòa. Nơi đây được các đơn vị lữ hành đưa vào tour dành cho khách tàu biển, bởi trong bối cảnh làng quê và phương thức sản xuất truyền thống đang dần thu hẹp, mô hình làng nghề đem lại trải nghiệm văn hóa khác biệt cho du khách.

Giá trị của Làng nghề Trường Sơn không chỉ nằm ở việc “giữ nghề”, mà còn ở việc biến nghề truyền thống thành sản phẩm du lịch văn hóa. Khi du khách được xem, được nghe, được thử làm, được mua sản phẩm và được giao lưu với nghệ nhân, di sản nghề không còn nằm trong quá khứ mà trở thành một phần sống động của hành trình du lịch hôm nay.
Làng nghề Trường Sơn Nha Trang là một điểm đến giàu bản sắc, nơi hội tụ các nghề thủ công truyền thống, không gian văn hóa dân gian, sản phẩm mỹ nghệ, tác phẩm kỷ lục và trải nghiệm tương tác với nghệ nhân. Từ một dự án bảo tồn và hành nghề truyền thống địa phương, nơi đây đã phát triển thành điểm tham quan đặc sắc của Nha Trang – Khánh Hòa, thu hút cả khách nội địa, khách quốc tế và khách tàu biển.

